Bệnh
đau vai gáy xuất hiện một cách thất thường, nhiều trường hợp bỗng dưng
sau khi ngồi dậy, sau một đêm ngủ dậy thấy đau nhức khắp mình, đặc biệt
là đau vùng vai, gáy nhiều khi đau lan xuống bả vai, làm tê mỏi các cánh
tay, cẳng tay và ngón tay rất khó chịu. Triệu chứng đau nhức vai, gáy
kéo dài trong nhiều ngày thậm chí trong nhiều tháng, cá biệt có trường
hợp đau lan xuống hông, sườn hoặc thiếu máu cơ tim do chèn ép các mạch
máu rất nguy hiểm.

Có
rất nhiều nguyên nhân gây nên đau vai, gáy như thoái hoá, thoát vị đĩa
đệm các đốt sống cổ với nhiều lý do khác nhau; do vẹo cổ bởi gối đầu
cao, nằm sai tư thế hoặc vẹo cổ bẩm sinh; do dị tật; do viêm, chấn
thương hoặc do các tác nhân cơ học như ngồi lâu, cúi lâu (đánh máy vi
tính, công tác văn phòng, một số nhà khoa học, nhà văn, nhà thơ, bình
luận, bàn luận văn học... chuyên đọc sách, tham khảo tài liệu với nhiều
thời gian phải cúi xuống...) hoặc do mang vác nặng sai tư thế, nhất là
công nhân đội than, cát từ tàu thuyền lên bến. Ngoài ra người ta cũng
nhận thấy có một số yếu tố thuận lợi gây thiếu máu cục bộ vùng vai, gáy
như thói quen ngồi lâu trước quạt, trước máy điều hoà nhiệt đô (máy
lạnh), ra ngoài trời không đội mũ, nón để ánh nắng mặt trời chiếu thẳng
vào vùng gáy...
|
Tổn thương đốt sống cổ gây đau vai gáy
|
Phát hiện bệnh sớm nhất có thể
Biểu
hiện rõ nét nhất của hiện tượng tổn thương đốt sống cổ hoặc bị chèn ép
dây thần kinh hoặc bị thiếu máu cục bộ đều có thể gây nên triệu chứng
đau vai gáy. Đau vai gáy thường xuất hiện vào lúc sáng sớm vừa ngủ dậy
hoặc ngồi làm việc ở bàn giấy nhiều thời gian như đánh máy,cúi xuống
đọc văn bản hoặc sửa chữa văn bản, soạn giáo án (các thầy cô giáo) trong
một thời gian dài trong một buổi hoặc trong một ngày và có thể kéo dài
nhiều ngày, nhiều tuần, nhiều tháng... Nhiều trường hợp ngoài đau vai
gáy còn gây mỏi ở tay, tê tay, nặng tay cho nên khi làm các động tác
dùng một hoặc hai tay nâng đỡ hoặc khi lái xe (xe máy, xe ô tô) phải
làm động tác đổi tay cầm lái vì tay kia bị mỏi, nặng rất khó chịu. Cũng
có tác giả cho rằng có một tỷ lệ nhất định nào đó do đau vai gáy có
thể gây nên liệt nửa người thậm chí gây nhồi máu cơ tim do mạch máu nuôi
dưỡng tim bị chèn ép. Nói chung bệnh đau vai gáy là một loại bệnh gặp
tỷ lệ khá cao, chủ yếu ở người trưởng thành hoặc gặp ở những đối tượng
mang tính chất nghề nghiệp và nhất là người cao tuổi.
Một số
trường hợp có thể tự chẩn đoán cho mình bị đau vai gáy với nguyên nhân
gì, ví dụ nằm ngủ gối đầu cao sáng dậy bị vẹo cổ, đau vai, mỏi tay hoặc
do nằm sai tư thế kéo dài nhiều giờ như nằm co quắp, gối đầu cao hoặc
tư thế nằm nghiêng sang một bên. Đa số các trường hợp không rõ nguyên
nhân hoặc có nhiều nguyên nhân làm lẫn lộn không biết nguyên nhân nào là
nguyên nhân chính gây nên đau vai, gáy thì cần đi khám bệnh. Tại cơ sở y
tế có điều kiện, ngoài thăm khám người ta có thể hỏi bệnh, chụp Xquang
đốt sống cổ, chụp cộng hưởng từ (MRI), chụp cắt lớp vi tính (CT) và
cũng có thể đo điện não đồ, đo mật độ xương, xét nghiệm sinh hoá máu nếu
có bệnh về bệnh liên quan đến tim mạch...
Phòng đau vai gáy như thế nào?
Các
nhà chuyên môn khuyên nhiều người nên bỏ dần thói quen ngồi trước máy
điều hoà nhiệt độ (máy lạnh) nhiều giờ; khi ra khỏi nhà cần đội mũ, nón
để che nắng mỗi khi có ánh nắng mặt trời. Nên bỏ thuốc lá, thuốc lào ở
những người nghiện thuốc lá, thuốc lào vì chất độc trong thuốc lào,
thuốc lá cũng đóng góp đáng kể trong bệnh gây thoái hoá khớp. Muốn không
để xảy ra bệnh đau vai gáy nên tập thể dục nhẹ nhàng, đều đặn, đúng
bài, sinh hoạt điều độ và luôn coi sức khoẻ là vốn quý giá nhất.
|
Cách “đối phó” với chứng đau vai gáy
Cần
khắc phục nguyên nhân gây ra đau vai gáy mà chính bản thân người bệnh
biết được lý do gây ra đau vai gáy là điều quan trọng, ví dụ như không
đọc sách, văn bản, soạn giáo án, giáo trình, đọc truyện kéo dài nhiều
thời gian trong một buổi, trong một ngày; không nằm kê đầu bằng gối cao
cả tư thế nằm ngửa, cả tư thế nằm nghiêng. Một số nghề nghiệp không thể
không ngồi lâu trong một thời gian dài như đánh máy, lái xe đường dài,
công tác văn phòng thì cố gắng nghỉ giải lao giữa giờ làm việc và tập
cúi xuống, đứng lên hoặc quay đầu, xoay cổ nhẹ nhàng trong vòng 10-15
phút sau vài giờ đã làm việc liên tục. Tuy nhiên trong những trường hợp
đã được bác sĩ khám và xác định thoái hoá đốt sống cổ gây xơ cứng đốt
sống cổ, thoát vị đĩa đệm đốt sống cổ thì không nên xoay cổ, vặn cổ hoặc
xoay lưng mạnh, nếu làm như vậy thì sẽ "lợi bất cập hại". Xoa bóp, bấm
huyệt đúng cách, đúng chuyên môn và thực hiện đều đặn hàng ngày cũng có
thể đem lại hiệu quả nhất định kết hợp với điều trị thuốc. Điều trị
thuốc gì cần có ý kiến của bác sĩ khám bệnh cho mình, không nên tự mua
thuốc điều trị và cũng không nên điều trị ở những cơ sở không đáng tin
cậy. Hiện nay khoa học ngày càng phát triển cho nên về Tây y có những
loại thuốc dùng điều trị về bệnh khớp nói chung và bệnh thoái hoá khớp
nói riêng khá hiệu nghiệm. Thuốc vừa điều trị giảm đau vừa điều trị phục
hồi dần các tổn thương của khớp mà ít ảnh hưởng hoặc không ảnh hưởng
xấu đến đường tiêu hoá của người bệnh.